અમદાવાદઃ સાયબર ક્રાઇમે AI અને ડીપફેક ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરીને એક નવા પ્રકારના સાયબર છેતરપિંડીનો પર્દાફાશ કર્યો છે. આ કિસ્સામાં એક ઉદ્યોગપતિને નિશાન બનાવવામાં આવ્યાં અને તેમના આધાર કાર્ડની માહિતીનો દુરુપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. તપાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે આ છેતરપિંડી પાછળનો મુખ્ય સૂત્રધાર આશિષ નામનો વ્યક્તિ હતો, જે અગાઉ UIDAI માટે એક ખાનગી એજન્સીમાં કામ કરતો હતો.
પોલીસના જણાવ્યાં અનુસાર આશિષને આધાર સિસ્ટમ વિશે ઘણું બધુ ખબર હતું, થોડા સમય પહેલા તેને તેના આધાર કાર્ડ પર છેતરપિંડી કરીને મોબાઇલ નંબર બદલવા બદલ બ્લેકલિસ્ટ કરવામાં આવ્યો હતો.પછી તેના અનુભવનો ઉપયોગ બીજી છેતરપિંડીનું કાવતરું ઘડવા માટે કર્યો હતો.
આશિષે આણંદના એક CHC સેન્ટરના આધાર ઓપરેટર પાસેથી માહિતી મેળવી અને એક ઉદ્યોગપતિનો આધાર કાર્ડ પરનો મોબાઇલ નંબર બદલી નાખ્યો. તેણે તેના જૂના નંબરને તેની ગેંગના સભ્યના નંબરથી બદલી નાખ્યો. આ પછી, ઉદ્યોગપતિના આધાર સંબંધિત તમામ OTP નવા નંબર પર આવવા લાગ્યા હતા.
એકવાર તેને OTP ની ઍક્સેસ મળી ગયો, પછી છેતરપિંડી કરનાર ગેંગે ઉદ્યોગપતિનું ડિજિલોકર એકાઉન્ટ પણ ખોલ્યું. ડિજિલોકર દ્વારા, તેઓએ ઉદ્યોગપતિના તમામ અંગત અને નાણાકીય દસ્તાવેજોની ઍક્સેસ મેળવી. આ દસ્તાવેજોનો ઉપયોગ કરીને, તેઓએ વધુ છેતરપિંડી આચરી હતી.
આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સનો ઉપયોગ કરીને, ગેંગે ઉદ્યોગપતિના ફોટામાંથી એક ડીપફેક વીડિયો બનાવ્યો. આ વીડિયો એવી રીતે બનાવવામાં આવ્યો હતો કે આંખોની ગતિવિધિઓ, એટલે કે ઝબકવું પણ દેખાઈ રહ્યું હતું. આ વીડિયોનો ઉપયોગ કરીને, તેઓએ આધારના બાયોમેટ્રિક પ્રમાણીકરણને સફળતાપૂર્વક બાયપાસ કર્યું.
ત્યાર બાદ આરોપીઓએ ઉદ્યોગપતિના નામે બેંક ખાતું ખોલવાનો પ્રયાસ કર્યો. તેમણે IDFC, કોટક અને જિયો પેમેન્ટ્સ બેંકમાં ખાતું ખોલવાનો પ્રયાસ કર્યો. આમાંથી એક ખાતું જિયો પેમેન્ટ્સ બેંકમાં ખોલવામાં આવ્યું હતું, જેના દ્વારા 25,000 રૂપિયાની લોન પણ લેવામાં આવી હતી.
પોલીસનું કહેવું છે કે આ છેતરપિંડી ફક્ત 25,000 રૂપિયા સુધી મર્યાદિત ન હતી, પરંતુ તેમાં ઉદ્યોગપતિના ઘણા મહત્વપૂર્ણ દસ્તાવેજો અને વ્યક્તિગત માહિતીની ચોરી પણ સામેલ હતી. આ માહિતીનો ઉપયોગ વધુ મોટા કૌભાંડોમાં થઈ શકે છે. અમદાવાદ સાયબર ક્રાઈમે UIDAI ને પણ આ બાબતમાં જાણ કરી છે જેથી સિસ્ટમમાં રહેલી કોઈપણ ખામીઓને સુધારી શકાય. પોલીસ હવે સમગ્ર નેટવર્કની તપાસ કરી રહી છે અને અન્ય સંભવિત ગુનેગારોને શોધી રહી છે.
આ કેસ દર્શાવે છે કે AI અને ડીપફેક ટેકનોલોજીનો દુરુપયોગ સામાન્ય લોકો માટે કેવી રીતે ખતરો ઉભો કરી શકે છે. સાયબર ક્રાઈમ ટીમે લોકોને સતર્ક રહેવા અને તેમની ડિજિટલ માહિતીનું રક્ષણ કરવા અપીલ કરી છે.